>>>  Laatst gewijzigd: 24 april 2026   >>>  Naar Notities bij boeken  
Ik

Verwerking en uitwerking

Start Overzicht Filosofie Kennis Normatieve rationaliteit Waarden in de praktijk Mens en samenleving Techniek

Morele paniek ('moral panics')

boeken bij het thema

artikelen bij het thema

"What’s behind child sex panics? The Bill Henson scandal"

Steven ANGELIDES
""What’s behind child sex panics? The Bill Henson scandal"
in: Lambda Nordica, 16 (2011), p.102-127
[zie uittreksel op www.gerdegooijer.nl/emo4/]

Dit artikel van Angelides — hij is medewerker aan de School of Political and Social Inquiry van de Monash University in Australië — gaat in op de morele paniek rondom een expositie van fotograaf Bill Henson in Australië waarin hij foto's toonde van blote tieners, uiteraard met toestemming van de ouders van die tieners en van de tieners zelf.

De uitnodiging voor de opening van de expositie alleen al — met een enkele foto van een naakt meisje — riep allerlei emotionele reacties op onder journalisten, gezagsdragers, politici, en zo meer.

Sekspaniek

"The following day the media and political heavyweights entered the fray. NSW State Opposition Leader declared that the “sexualisation of children under the guise of art is totally unacceptable.” Hetty Johnson, one of the most high profile Australian child protection advocates, was calling for Henson’s arrest. “The police should prosecute and the last time I checked it was a crime to photograph children sexually…There is a classification of porn and this falls under it” (qtd in Masters & Valleyo 2008:4)."(102)

""Hetty Johnson was equally enraged. “We are just handing our children on a bloody plate to paedophiles,” she spat. “This is a disgrace for this country, absolutely shameful” (qtd in Marr 2008:127). The distribution of the image on the Internet was itself enough, many argued, to encourage and normalize pedophilia, and thus lead to abuse of children." [mijn nadruk] (104)

Meestal waren het reacties van mensen die de tentoonstelling niet eens gezien hadden. Dat is opvallend bij veel morele paniek: de meeste mensen reageren op informatie van horen zeggen. Of die informatie ook klopt, wordt nooit zo belangrijk gevonden. Maar zo'n reactie als die van Hetty Johnson wijst ook op een aantal andere domheden.

Naaktheid wordt meteen en onterecht op één lijn gezet met seksualiteit. De foto's van Bill Henson hebben niets van doen met seks, maar laten alleen jongeren in hun blootje zien om de sfeer over te brengen van de gevoelens die jongeren kunnen hebben bij een lichaam dat zich ontwikkelt naar volwassenheid zoals schaamte, verlegenheid, trots. Zo'n term als (kinder)porno is daarom totaal onterecht.

Dat dit soort foto's pedofilie zou bevorderen, is een gemakkelijke kreet die gewoon niet waar is. En dat dat vervolgens zou leiden tot meer misbruik van 'kinderen' koppelt — totaal onterecht — misbruik aan pedofilie. Het zijn meestal geen pedofielen die kinderen misbruiken, maar heteroseksuele mensen uit het gezin, de familie. En ook nog niet eens alleen mannen.

Een derde bekende idioterie van conservatieve kinderbeschermers is dat zo'n expositie de kwetsbaarheid en onschuld van 'kinderen' zou aantasten. Al werd er tevoren uitgebreid met de deelnemers en hun ouders gepraat en al gaven alle betrokkenen hun toestemming vanuit uitgebreide informatie over mogelijke gevolgen, dat werd niet serieus genomen. Een 'kind' kon over zoiets helemaal geen weloverwogen beslissing nemen, vonden de conservatieven.

Object of subject

De tieners die aan de expositie deelnamen zouden door fotograaf Henson seksueel geobjectiveerd worden. Angelides wijst er terecht op dat ook dat een gemakkelijke kreet is. Mensen die zo hard roepen dat 'kinderen' seksueel geobjectiveerd worden, hebben het opvallend genoeg nooit over waar het echt over zou moeten gaan: de seksuele subjectiviteit van die 'kinderen'.

"My perhaps somewhat counterintuitive claim is that child sex panics, such as this one, often seem to be at their most histrionic less in cases of forced, violent, or horrific sexual exploitation and abuse, than when children’s sexual curiosities, desires, pleasures, agency – in short, their active and affirmative subjectivities – are brought into the social frame. Herein lies one of the major bugbears, as I see it, of this scandal (and other child sex scandals like it): What to do with the fact that the sexual child, such as N, is not the passive recipient of the adult gaze or adult sexuality. Often she looks back, speaks back, touches back, and indeed initiates and colludes with adults, not to mention often strips for them or has sex with them voluntarily (with or without parental consent)." [mijn nadruk] (115)

Slot

Die laatste conclusie van Angelides is helemaal terecht. Maar hij beschrijft daarin een onderwerp waarover de meeste mensen niet eens willen nadenken. Het is veel gemakkelijker om gewoon te ontkennen dat zoiets als de seksualiteit van jongeren bestaat.