Sharon KINSELLAKinsella is verbonden aan de University of Manchester, UK, en is daar lector in Japanese Studies (vooral 'contemporary Japanese society and culture studies'). Ze werkt ook samen met de Unversiteit van Tokio.
In de Introduction schildert ze eerst de sociaal-culturele achtergrond van ontwikkelingen in Japan vanaf de jaren 1990. Vrouwen begonnen te studeren en te werken en verlieten de traditionele onderdanige rollen voor Japanse vrouwen. De door mannen gedomineerde media reageerden negatief.
"Alarm about compensated dating was also rooted in a deeper, even ancient, concern: the possibility of female independence through independent employment, or sexual freelancing."(21)
"Our study takes as its starting point an extraordinary event in the passage of media and subcultures that took place initially in a narrow window of time between 1996 and 1998. Early in 1996, liberal news-magazines and broadsheets in Japan discovered that high-school girls (joshi kōsei) had developed a lucrative new activity called enjo kōsai (translated in this book as compensated dating), which involved going on dates—probably involving sex—to get money or goods." [mijn nadruk] (8-9)
Het fenomeen 'compensated dating' (verder: CD) werd door de media torenhoog opgeblazen. Typisch voor een morele paniek: de bedenkelijke rol van de media die sensatiebelust een gebeuren opkloppen tot gigantische proporties. De auteur waarschuwt meteen voor die achtergronden van media waarin mannen zo'n grote rol speelden. Bovendien moraliseert ze niet op de conservatieve manier van veel andere journalisten en schrijvers.
"Unlike other overseas journalists, especially from North America, I also displayed little personal, moral or entertainment interest in the sex-lives of (underage) schoolgirls."(18)
Tuurlijk: de VS en de UK en Australië — waar seks van jongeren "niet bestaat" en zeker ook niet mag bestaan — en de sensatiepers daar speelden ook een grote rol in die morele paniek. De aanpak van Kinsella is minstens niet sensatiebelust. Dat siert haar.
Ze wijst er ook meteen op dat er geen bewijs is voor die beweerde enorme stijging van compensated dating. In hoofdstuk 2 gaat het over de cijfertjes en interpretaties ervan die circuleerden, bij de een hoog, bij de ander laag. De betrouwbaarheid ervan laat vaak te wensen over of het nu hoog of laag is. Zelfs onder de jongeren zelf lopen de opvattingen uiteen over wat CD nu precies inhield.
"If “compensated dating” was something young lads [12-14 jaar] did as well as older teenage girls, then what was it?"(27)
"According to Iwama Natsuki, whose company conducted the 1996 TMG Youth Survey, compensated dating was a “subtle slang word with an indirect meaning” being used among schoolchildren to mean “earning money by ‘meeting people’ and any type of ‘sexual service’ that did not include full sexual intercourse” (Iwama Natsuki interview, November 1997)."(27)
De studie *AWF Survey* uit 1997 was preciezer:
""Responses were more specific than those generated by the 1996 TMG Youth Survey: 2.3 percent of high-school girls stated that they had been on a compensated date that included sexual intercourse; another 2.3 percent had been on a compensated date that included a sexual activity other than intercourse; and a further 4.8 percent of respondents said that they had been on a compensated date that involved meeting in a café but that had not involved any sexual exchange at all (1997 AWF Survey, 1998: 13)." [mijn nadruk] (28)
Hoe dan ook, zoals bij elke morele paniek kwam de overheid meteen in actie met beperkende maatregelen. Ze wilden ook internationaal een vorm van gezichtsverlies vermijden gebaseerd op onwaarheden.
"While there was no longitudinal or stable evidence about whether compensated dating or girl prostitution was widespread or not, the legislative reaction to ostensibly humiliating reports of a society in serious moral disarray served to concretely increase surveillance and legal intervention to block voluntary, boundary-testing youth sexual experimentation."(37)
Al die aandacht voor tieners moest dan ook verbergen dat het fenomeen vooral te maken had met de mannencultuur in Japan. Het was één grote gemanipuleerde weergave, waarbij journalisten schoolmeisjes betaalden voor sappige verhalen over hun ervaringen met oudere mannen zonder zelfs maar te controleeren op de waarheid ervan.
"Though compensated dating was hastily interpreted as a form of schoolgirl effrontery, in terms of cultural production it would have been more accurately described as a risqué subculture for company and government employees led by male intellectuals and fashionable cultural figures. For these people it was a distinctively male subculture that delighted in playacting at the boundaries of teenage prostitution, vicarious loitering around incestuous sentiments, and male privilege. Its principal pleasures, that is, were indirectly political, based to some extent on the liberating bravado of covertly ridiculing feminism and contemporary Euro-American political values." [mijn nadruk] (39)
Schoolmeisjes werden een belangrijk onderwerp in porno, werden uitgenodigd op feesten van rijke zakenlieden, en zo meer.
"One of the core images of the media narrative on deviant schoolgirls in the 1990s was that of a schoolgirl grasping a wad of 10,000-yen notes in her small hand. Girls protecting and totting up their cash became continual themes in drama and journalism. Sexual experience and experience with money became intertwined taboos in imagery and reportage."(88)
"Regardless of the fascination stimulated by the image of teenage girls clutching wads of cash, it was in fact male, elite, management-track employees of large companies who received the highest salaries and substantial cash bonuses. In the contemporary period, the wages of high-school girls have been lower than those of almost any other social group, bar those of women re-entering the labor force after childbirth and raising children." [mijn nadruk] (105)
Niet zo gek dan dat schoolmeisjes boos werden. Ik zou ook in opstand komen bij dat soort arbeids- en inkomstenverhoudingen. Veel feministes stonden dan ook vierkant achter het recht van schoolmeiden op seksuele zelfbepaling.
"Scenes of schoolgirls triumphantly getting the better of older men, absent fathers, girl-sick nerds (otaku), and sexist schoolteachers became a key theme of literature, comics, and film presented in a social realist or documentary style."(170)
Kinsella geeft een lange reeks van voorbeelden, waaronder films als Love Exposure en All About Lily Chou Chou.
Dit is een interessant boek, waarin enjo kōsai* op een kritische manier geplaatst wordt tegen de culturele achtergrond van Japan. Kinsella wil zoals ze schrijft niet moraliseren, maar ergens is dat wel jammer. De moraal rondom het seksleven van tieners in Japans blijft daarmee onderbelicht.